Nội dung chính
Quốc hội vừa thông qua Nghị quyết cho phép giảm tiền sử dụng đất khi chuyển đổi đất nông nghiệp sang thổ cư. Cụ thể, người dân chuyển đất nông nghiệp sang đất ở trong hạn mức chỉ phải nộp 30% phần chênh lệch giữa giá đất ở và nông nghiệp.
Điều kiện hưởng ưu đãi
Quy định mới có nhiều điều kiện chặt chẽ về chủ thể, loại đất và thời điểm áp dụng, không áp dụng đại trà. Cụ thể:
- Chủ thể: Hộ gia đình, cá nhân (không áp dụng với doanh nghiệp hoặc các tổ chức kinh tế).
- Loại đất chuyển đổi: Đất vườn, ao, nông nghiệp trong cùng thửa đã có đất ở được xác định khi cấp sổ hoặc đất vườn, ao gắn với đất ở đã được tách thửa hoặc đo vẽ thành thửa riêng trước 1/7/2014.
- Thời điểm: Từ 1/1/2026. Trường hợp đã chuyển mục đích từ 1/8/2024 đến trước 1/1/2026 sẽ được tính lại tiền sử dụng đất.
Lợi ích và hạn chế
Theo nhiều chuyên gia, quy định mới giảm đến 70% tiền chuyển đổi đất nông nghiệp sang thổ cư là thay đổi quan trọng, giúp giảm áp lực tài chính cho người dân.
Ông Phạm Thanh Tuấn, chuyên gia pháp lý bất động sản, cho biết từ khi áp dụng Luật Đất đai 2024 và bảng giá đất mới, chi phí chuyển đổi mục đích sử dụng đất ở nhiều địa phương tăng mạnh. Người dân phải nộp toàn bộ phần chênh lệch giữa giá đất nông nghiệp và thổ cư.
“Điều này khiến nhiều gia đình gặp khó khăn trong việc hợp thức hóa đất ở, nhất là khi nhu cầu tách hộ, xây nhà mới tại các địa phương vẫn rất lớn”, ông Tuấn nói.
Ví dụ
Ông Lê Quốc Kiên, chuyên gia tư vấn bất động sản, lấy ví dụ một hộ dân chuyển mục đích 100 m2 đất vườn tại nơi có giá chênh lệch 10 triệu đồng mỗi m2. Theo quy định cũ, số tiền phải nộp lên tới 1 tỷ đồng. Với quy định mới, khoản tiền này được giảm 70%, chỉ còn 300 triệu đồng.
Rào cản với nhà đầu tư
Tuy nhiên, chính sách ưu đãi này chỉ áp dụng một lần cho hộ gia đình, cá nhân tính trên một thửa đất, và gắn với hạn mức giao đất ở tại địa phương. Các lần chuyển đổi mục đích sau họ sẽ phải nộp toàn bộ chênh lệch.
Ông Kiên cho rằng quy mô diện tích được giảm tiền chuyển đổi quá nhỏ so với quy mô đầu tư để có lợi nhuận của các nhà đầu tư.
Khuyến nghị
Chuyên gia khuyến nghị các hộ gia đình, cá nhân có nhu cầu chuyển mục đích sử dụng cần chủ động tìm hiểu kỹ quy định về hạn mức giao đất ở của địa phương để có phương án tính toán diện tích chuyển đổi phù hợp.
