Ngày 16-7, Bộ Ngoại giao Việt Nam đã lên tiếng về vụ việc 140 công dân Việt Nam bị tạm giữ tại Campuchia. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao, bà Phạm Thu Hằng, cho biết Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia đã đề nghị chính quyền Campuchia đảm bảo điều kiện sinh hoạt cho 140 công dân bị tạm giữ và phối hợp hoàn tất thủ tục xác minh nhân thân ban đầu.

Được biết, vào ngày 14-7 vừa qua, hơn 140 công dân Việt Nam bị cơ quan chức năng Campuchia tạm giữ tại Phnom Penh do có hoạt động liên quan đến lừa đảo trực tuyến. Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia đã nắm bắt tình hình và đang tích cực phối hợp với các cơ quan chức năng của Campuchia để giải quyết vụ việc.

Bà Phạm Thu Hằng khẳng định Bộ Ngoại giao và Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia đang tiếp tục theo dõi sát sao tình hình và làm việc với các cơ quan chức năng của Campuchia để đảm bảo quyền lợi và lợi ích hợp pháp của công dân Việt Nam. Đồng thời, Bộ Ngoại giao cũng khuyến cáo công dân Việt Nam cần nâng cao cảnh giác và tránh tham gia vào các hoạt động có thể vi phạm pháp luật của các quốc gia khác.

Hiện tại, vụ việc đang được tiếp tục điều tra và xử lý theo quy định của pháp luật Campuchia. Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia sẽ tiếp tục theo dõi và cập nhật thông tin về tình hình của 140 công dân bị tạm giữ, đồng thời cung cấp hỗ trợ cần thiết cho họ trong giới hạn của pháp luật và khả năng của Việt Nam.

Trong thời gian gần đây, tình trạng công dân Việt Nam bị lừa đảo hoặc liên quan đến các hoạt động lừa đảo trực tuyến tại Campuchia đã được báo cáo. Bộ Ngoại giao Việt Nam và các cơ quan chức năng của Việt Nam đang tích cực phối hợp với Campuchia để phòng chống và giải quyết các vụ việc liên quan.

Trước đó, vào tháng 6-2022, Bộ Công an Việt Nam và Bộ Nội vụ Campuchia đã ký kết Bản ghi nhớ về hợp tác trong lĩnh vực an ninh trật tự nhằm tăng cường hợp tác trong đấu tranh chống tội phạm xuyên biên giới, trong đó có tội phạm lừa đảo trực tuyến.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng vừa đề xuất rằng cần thiết phải xóa bỏ quy định ‘trần lương’ trong các đơn vị công lập, đặc biệt là trong lĩnh vực giáo dục đại học và nghiên cứu, nhằm tạo điều kiện thuận lợi để thu hút và giữ chân trí thức Việt Nam ở nước ngoài quay về đóng góp cho sự phát triển của đất nước.

Đề xuất này được bà Lê Thị Thu Hằng đưa ra tại Diễn đàn Trí thức trẻ Việt Nam toàn cầu lần thứ VI, diễn ra vào sáng ngày 19/7 tại Hà Nội. Theo bà Hằng, để đạt được sự đột phá trong lĩnh vực khoa học, giáo dục và chuyển đổi số, Việt Nam cần có cơ chế tuyển dụng và đãi ngộ mới, linh hoạt và cạnh tranh, không bị gò bó bởi các quy định về ngạch, bậc, hệ số. Các đơn vị công lập, đặc biệt là trường đại học và viện nghiên cứu, cần tạo môi trường làm việc lành mạnh, cạnh tranh công bằng dựa trên năng lực và đóng góp của từng cá nhân.

Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng cũng kiến nghị rằng cần khuyến khích và không phân biệt đối xử giữa khu vực công và tư, vì cả hai đều đóng góp quan trọng cho sự phát triển chung của đất nước. Nhiều trí thức Việt Nam tại nước ngoài muốn đóng góp cho đất nước nhưng gặp khó khăn do thiếu cơ sở vật chất và phòng thí nghiệm hiện đại.

Bà Hằng cũng nhấn mạnh sự cần thiết của việc hoàn thiện khung pháp lý, đặc biệt là các quy định liên quan đến quốc tịch. Luật Quốc tịch Việt Nam sửa đổi đã mang lại những thay đổi tích cực, cho phép người Việt Nam ở nước ngoài giữ hoặc phục hồi quốc tịch Việt Nam mà không vi phạm pháp luật của nước sở tại. Quy trình đăng ký quốc tịch hiện nay đã được đơn giản hóa, chỉ cần nộp hồ sơ tại đại sứ quán, sau đó chuyển trực tiếp đến Bộ Tư pháp với thời hạn xử lý rõ ràng. Đặc biệt, các thế hệ thứ hai, thứ ba sinh ra ở nước ngoài cũng được quyền lựa chọn quốc tịch Việt Nam. Với quốc tịch Việt Nam, trí thức Việt kiều sẽ được hưởng đầy đủ quyền lợi như công dân trong nước, bao gồm quyền sở hữu nhà đất và kinh doanh bất động sản, xóa bỏ những rào cản trước đây như phải nhờ người khác đứng tên.

Ông Nguyễn Khắc Lịch, Cục trưởng Cục Công nghiệp công nghệ thông tin, cũng khẳng định rằng trong Luật Công nghiệp công nghệ số sẽ có chính sách thu hút nhân tài, với mức lương cạnh tranh sòng phẳng với các nước trên thế giới. Điều này nhằm thu hút nhân tài công nghệ số làm việc ở Việt Nam, với mức lương cao theo tiêu chuẩn quốc tế, để họ có thể yên tâm và cống hiến cho sự phát triển của đất nước.

Các chuyên gia và lãnh đạo đang kỳ vọng rằng với những chính sách mới và khung pháp lý hoàn thiện, Việt Nam sẽ có thể thu hút được nhiều trí thức Việt Nam ở nước ngoài quay về đóng góp cho sự phát triển của đất nước, cũng như giữ chân những nhân tài hiện tại để tiếp tục cống hiến cho sự phát triển của đất nước trong thời gian tới.

Một chiến thuật mạo danh mới bằng trí tuệ nhân tạo (AI) đã được sử dụng để nhắm vào các quan chức cấp cao của Mỹ, bao gồm Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles. Các chuyên gia an ninh mạng cho rằng, việc mạo danh bằng AI đã trở thành một phần của trạng thái “bình thường mới” trong các vụ lừa đảo nhắm vào những người có vị trí quan trọng.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã trở thành nạn nhân của một vụ mạo danh bằng AI, khi kẻ giả mạo sử dụng công nghệ này để gửi tin nhắn văn bản và giọng nói cho những người đồng cấp nước ngoài cũng như các quan chức cấp cao trong Chính phủ Mỹ. Ông Rubio đã chia sẻ về việc bị mạo danh và cảnh báo về sự nguy hiểm của công nghệ AI trong việc giả mạo giọng nói và thông tin.

Được biết, kẻ mạo danh đã sử dụng giọng nói tạo bằng AI giả danh Ngoại trưởng Marco Rubio, liên lạc với ít nhất 3 ngoại trưởng các nước, 1 Thống đốc Mỹ, và 1 thành viên Quốc hội Mỹ, thông qua tin nhắn trên điện thoại lẫn ứng dụng tin nhắn mã hóa Signal. Mục đích của kẻ giả mạo là truy cập thông tin hoặc tài khoản của các quan chức này.

Bộ Ngoại giao Mỹ đã mở cuộc điều tra và cam kết cải thiện hệ thống an ninh mạng để ngăn chặn các sự cố tương tự. Việc giả danh Ngoại trưởng Marco Rubio là một trong 2 vụ mạo danh quan chức Mỹ đang được điều tra.

Trước đó, vào tháng 4-2025, một nhóm tin tặc đã gửi email lừa đảo nhằm xâm nhập vào tài khoản Gmail của các học giả tại Viện Chính sách, các nhà hoạt động ở Đông Âu, nhà báo và các cựu quan chức. Hoạt động tấn công mạng này trùng khớp với những gì mà Google và Phòng thí nghiệm công dân thuộc Đại học Toronto ghi nhận.

Tháng 5-2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, một kẻ mạo danh đã xâm nhập điện thoại của Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles. Các thượng nghị sĩ, thống đốc, giám đốc doanh nghiệp hàng đầu của Mỹ và những nhân vật nổi tiếng khác đã nhận được tin nhắn và cuộc gọi thoại từ một người tự xưng là Chánh văn phòng Susie Wiles.

Các chuyên gia an ninh mạng cho rằng, việc mạo danh bằng AI đã trở nên quá dễ dàng và nguy hiểm. Nhờ AI, tin tặc chỉ mất chưa đến 15 giây để tạo ra bản sao giọng nói giống y hệt. Việc sao chép giọng nói đã trở thành “bình thường mới” trong giả mạo, bắt chước.

Một quan chức của Nhà Trắng cho biết, điện thoại cá nhân của bà Susie Wiles đã bị hack. Bà Susie Wiles là một trong những cố vấn thân cận nhất của Tổng thống Donald Trump và thường xuyên liên lạc với các nhà lập pháp.

Các chuyên gia an ninh mạng đang kêu gọi các quan chức và người dân cần cẩn trọng trong giao tiếp và thông báo cho những người quen biết về các âm mưu mạo danh. Không có cách nào ngăn chặn việc các đối tượng tạo tài khoản giả và sử dụng các phần mềm miễn phí trong số hàng chục phần mềm trực tuyến để sao chép giọng nói của người khác.